Doğurganlık uzmanına ne zaman başvurmalı?
Doğurganlık uzmanına başvuru için 12 ve altı aylık zamanlamayı, daha erken değerlendirme gerektiren durumları ve ilk görüşmenin amacını öğrenin.
Gebeliğin oluşması için gereken süre her çiftte aynı değildir; birkaç ay içinde sonuç alınmaması otomatik olarak infertilite anlamına gelmez. Doğurganlık uzmanına ne zaman başvurmalı sorusunun yanıtı yaşa, adet düzenine, önceki hastalıklara ve her iki partnerin üreme öyküsüne birlikte bağlıdır.
Dünya Sağlık Örgütü infertiliteyi, 12 ay veya daha uzun süre düzenli ve korunmasız ilişkiye rağmen gebelik oluşmaması olarak tanımlar. Bu genel bir klinik tanımdır; bilinen bir risk varsa bir yıl beklemek gerekmez. Erken görüşme yapılması da mutlaka IVF başlanacağı anlamına gelmez.
12 ay, altı ay ve daha erken değerlendirme
35 yaşından genç ve belirgin risk taşımayan kadınlarda değerlendirme çoğunlukla 12 aylık denemeden sonra başlar. Kadın 35 yaş veya üzerindeyse yaşla ilişkili azalma nedeniyle altı aydan sonra başvuru önerilir. 40 yaşın üzerinde ise daha hızlı bir görüşme uygun olabilir.
Bu süreler tanı koymaz; değerlendirmeyi zamanlamak için kullanılır. İlişki sıklığı, yumurtlama olasılığı, önceki gebelikler ve erkeğin üreme öyküsü de çiftin ne kadar süredir etkili biçimde denediğini anlamaya yardım eder.
- 35 yaşından genç ve bilinen risk yoksa: çoğunlukla 12 ay sonra değerlendirme.
- 35 yaş veya üzerindeyse: çoğunlukla altı ay sonra değerlendirme.
- 40 yaşın üzerinde ya da bilinen risk varsa: gecikmeden kişisel öneri alma.
Beklemeden başvurmayı gerektiren durumlar
Çok düzensiz ya da hiç olmayan adetler, ara kanama, endometriozis şüphesi, geçirilmiş pelvik enfeksiyon veya ameliyat, tüplerle ilgili sorun ve kemoterapi ya da radyoterapi öyküsü daha erken değerlendirme gerektirebilir. Bilinen sperm bozukluğu, testis ameliyatı, sertleşme veya boşalma güçlüğü de erken başvuru nedenidir.
Bu özelliklerin hiçbiri tek başına sonucu belirlemez. Zamanında değerlendirmenin amacı olası nedenleri, yararlı ve daha az girişimsel testlerden başlayarak sistemli şekilde araştırmaktır.
İlk görüşmede neler yapılır?
Hekim adet ve gebelik öyküsünü, önceki ameliyatları, enfeksiyonları, kullanılan ilaçları, aile öyküsünü ve yaşam alışkanlıklarını gözden geçirir. Sperm sağlayan erkek partner varsa onun değerlendirmesi de aynı zamanda başlamalıdır; yalnızca kadını incelemek klinik tablonun bir bölümünü kaçırabilir.
Sonraki adımlar öyküye göre seçilir ve ultrason, yumurtlama değerlendirmesi, tüp açıklığı testi ile semen analizini içerebilir. Sorumlu yaklaşım herkese aynı geniş paketi vermek yerine tedavi kararını etkileyebilecek hedefli testleri kullanır.
Sık sorulan sorular
Bir yıl dolmadan danışmak için erken mi?
Hayır. Yaş 35 veya üzerindeyse, adetler düzensizse, endometriozis ya da tüp hastalığı şüphesi, kanser tedavisi veya erkek faktörü varsa daha erken değerlendirme uygundur.
İlk görüşme IVF yaptırmamız gerektiği anlamına mı gelir?
Hayır. Amaç öyküyü anlamak, uygun testleri seçmek ve seçenekleri açıklamaktır. Tedavi kararı sonuçlar ve bilinçli tercihleriniz doğrultusunda verilir.
Ne kadar beklemeniz gerektiğinden emin değilseniz, Bakü’deki Övlad Payı üreme tıbbı ekibi öykünüzü değerlendirerek size uygun bir sonraki adımı açıklayabilir.
Güvenilir kaynaklar
Bu yazı hasta bilgilendirmesi amacıyla hazırlanmıştır ve kişisel tıbbi tavsiyenin yerini tutmaz.
